Roep om anders denkende managers groeit

Managers moeten verder kijken dan meetbare financiële ratio’s. Zijn verantwoordelijkheden strekken verder. Juist nu is er vraag naar bestuurders die anders kunnen omgaan met klanten en medewerkers. De recessie versterkt de vraag naar ‘de andere manager’. Dat zet executive search consultant Ton den Braber (58) uiteen in deze gastopinie.

door Ton den Braber

Op het eerste gezicht lijkt het opmerkelijk na een aantal directeursfuncties bij industriële bedrijven én in een periode van economische krimp het pad in te slaan van de ‘executive search’. Maar juist nu is er veel dynamiek in deze sector van de dienstverlening. Bedrijven voeren herstructureringen door om een solide basis voor de toekomst te creëren. Gedreven managers, die ‘mensvolwassen’ zijn, moeten deze processen aansturen.
Want behalve het vermogen van de andersdenkende manager om de economische, sociale en ecologische kennisgebieden te verbinden, is er nog een tweede kenmerk dat de andere manager vanuit zijn verantwoordelijke rol typeert. Dat is ‘mensvolwassenheid’. Zonder de managers van bedrijven en instellingen direct aansprakelijk te willen stellen voor de economische situatie waarin ondernemingen zich nu bevinden, is het gerechtvaardigd om de vraag te stellen of dit voorkomen had kunnen worden.
Het antwoord op deze vraag is complex en overwegend ontkennend. Het is een feit dat managers aan het begin van hun carrière vooral doelgericht, ambitieus en rationeel zijn ingesteld. Eén vraag staat hierbij voor hen centraal: wat heb ik er zelf aan, nu en in de toekomst? Hierbij weegt zwaar wat het resultaat van een besluit voor de manager zelf betekent: groter, sneller, beter, status, meer salaris, bonussen, etc. Dit leidt onvermijdelijk tot ontwrichtingen waardoor bedrijven in de problemen komen, zeker wanneer zich vrij plotseling tijden van economische tegenspoed aankondigen.
De anders denkende manager heeft in zijn persoonlijke ontwikkeling verschillende fases doorlopen, waardoor hij beseft dat zijn verantwoordelijkheden verder strekken dan meetbare financiële radio’s, vooral waar het gaat om de continuïteit van zijn onderneming en het welzijn van zijn medewerkers en hun gezinnen. De anders denkende manager maakt plannen vanuit de basis, gebalanceerd, realistisch gecalculeerd en met ondernemersgevoel onderbouwd.
Er zijn veiligheidsreserves ingebouwd, waardoor een gecontroleerd groeiproces kan worden aangestuurd dat niet veelvuldig verstoord wordt als gevolg van noodzakelijke correcties wanneer er iets tegenzit. De anders denkende manager is bereid verantwoording af te leggen aan medewerkers, aandeelhouders en andere stakeholders. Hij is zich bewust van zijn verantwoordelijkheid voor zijn medewerkers en hun gezinnen evenals toeleveranciers en omwonenden, het milieu en de politiek.
Hij bezit een sterk charisma om personeel en medewerkers te motiveren en voortdurend te coachen door spontaan en herhaaldelijk ‘op de sinaasappelkist te gaan staan. Zijn goede communicatieve vaardigheden worden vooral aangewend om binnen zijn onderneming draagvlak voor zijn ideeën te creëren; dit in tegenstelling tot het overtuigen van financiële instellingen en investeerders om (durf-) kapitaal te verwerven, met alle risico’s van dien…
Hij betrekt zijn medewerkers bij zijn plannen en de resultaten - gezamenlijke belangen en gezamenlijke trots geven een gevoel van verbondenheid en voldoening. Hij waakt voor het insluipen van zelfgenoegzaamheid en is zich bewust van zijn eigen drijfveren en doelen.
Het gaat hier over mensvolwassenheid. De manager geeft, vanuit een visie op mens en maatschappij, met zijn kwaliteiten en beperkingen (!) bewust leiding aan een onderneming.

Ton den Braber is als executive search consultant verbonden aan De Man & Partners te Amsterdam.